Sự giải thích chi tiết và những lời cổ vũ đôi khi lại không thu được kết quả. Xúc cảm có quan hệ đến lối tư duy của chúng ta và thể hiện sự phù hợp giữa những điều chúng ta nghĩ với những điều chúng ta cần trong hoàn cảnh hiện thời. Sự khích động trong tranh luận cung cấp động lực cho tư duy.
Thực tế lại liên quan đến những vấn đề đã và có thể kiểm chứng (những bạn đọc có đầu óc thực tế không quan tâm đến những vấn đề nêu trên có thể bỏ qua chương này để đọc những chương tiếp t. Người ta cho rằng một người được coi là tư duy minh mẫn phải là người điềm tĩnh, khách quan và không để tình cảm chen vào suy nghĩ. Lối tư duy theo quan điểm chiếc mũ vàng có phần nào đó giống với lối tư duy theo quan điểm chiếc mũ trắng.
Nhưng nó không có nhiều giá trị khi áp dụng vào thực tế. Đã có những người tin chắc chắn rằng họ sẽ thành công và họ đã đạt được điều này. Cho nên việc thỉnh thoảng chúng ta điểm lại nguyên tắc mũ tư duy để dẫn dắt trạng thái tư duy là một việc làm quan trọng.
Trong rất nhiều trường hợp, những người có tư duy cẩn trọng đã rất ngạc nhiên khi họ khám phá ra rằng họ cũng là những ntười tư duy rất sáng tạo khi học sử dụng chiếc mũ xanh tư duy. Nó cũng cho phép một người hút thuốc chỉ hút thuốc trong một khoảng thời gian ngắn và sau đó mới hút lại. Những con số ở đây mới chính là thực tế.
Nhưng chỉ vì tư duy hiện thời của chúng ta chưa dành chỗ cho sự khích động cho nên chúng ta chưa biết đến chúng. Nếu chúng ta chẳng cố gắng làm gì để phát triển kỹ năng sáng tạo, thì có thể chỉ còn lại hai nhân tố là tài năng và cá tính. Lúc đó mọi người cùng nhìn lại tất cả những quan điểm được đưa ra dựa trên lối tư duy đồng thuận.
Đột nhiên, điều mà trước đây chúng ta cho là thật lại không còn đúng nữa. Hành động này có thế giúp họ quay trở lại với cộng đồng, giúp họ hoà nhập và ngăn ngừa họ qua lại con đường phạm tội cũ. Ngày nay, ở nhiều quốc gia, mọi người đều xem tranh luận như là một phương thức tự duy mang tính xung đột, cá nhân và không xây dựng.
Nhu cầu thứ hai đó là cần làm cho mọi người tham dự tán thành với ý tưởng đó. Nếu vị cố vấn này đã từng đưa ra những chỉ dẫn chính xác đối với những sự việc trước đây, thì chúng ta thường đặt nhiều tin tưởng vào những lời khuyên vị này đưa ra. Chúng ta thường có xu hướng chỉ nhìn vào giải pháp thông minh sau chót.
… Một công ty gây ô nhiễm Po nên thải nước thải ngay ra sông. Sẽ không có sự chọn lọc theo quan điểm cá nhân cũng như nâng cao hoá sự việc. … Anh Jones nghĩ rằng một sự đảm bảo bao gồm trong giá trong những dịp lễ hội sẽ tạo ta sự khác biệt lớn trong sản lượng bán.
Khi chúng ta đã hoàn tất bản đồ tư duy của tình huống, chúng ta tìm kiếm những con đường thay thế để đi tới đích. Nếu một người trong cuộc họp cứ khăng khăng chỉ trích mọi việc, mọi người có thể yêu cầu người đó phải ngừng sử dụng chiếc mũ đen. Chúng ta nên nhớ rằng hầu hết mọi sự tư duy đều thực sự là sự đan xen của tư duy mũ đen, mũ trắng, nếu chiếc mũ đỏ cảm xúc còn chưa được cho phép sử dụng.
… Hãy chú trọng vào điều mà mỗi chúng ta mong muốn trong kỳ nghỉ này. Sự giải thích chi tiết và những lời cổ vũ đôi khi lại không thu được kết quả. Tôi sẽ bàn tới chủ đề này ở phần "luồng tư duy chiếc mũ xanh lá cây".